නයිජීරියාවේ ඉස්ලාමීය අන්තවාදී කණ්ඩායම් මෙන්ම, කප්පම් ලබාගැනීමේ අරමුණින් ආයුද සන්නද්ධ කණ්ඩායම්ද පසුගිය කාලය පුරා පාසල් සිසු සිසුවියන් පැහැරගැනීමේ සිදුවීම් සුලභ වූ අතර, එරට රජය මෙම තත්ත්වය පාලනය කරගැනීමට අපොහොසත් වී ඇති බවට චෝදනා නැගෙයි.

කොවිඩ්-19 හි මූලාරම්භය පිළිබඳව විමර්ශනය කරන ලෙස එක්සත් ජනපද ජනාධිපති ජෝ බයිඩන් පසුගිය බදාදා රටේ බුද්ධි අංශවලට නියෝග කළේය. ’’වෛරසය ආසාදිත සතෙකු සමග මිනිස් සම්බන්ධතාවයෙන් හෝ රසායනාගාර අනතුරකින් මතුවී ඇත්ද’’ යන්න සොයා බැලීම බයිඩන්ගේ නියෝගය විය. කෙසේ වෙතත් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය සහ චීනය එක්ව මාර්තු මස අගදී කරන ලද වාර්තාවකින් මෙසේ විද්‍යාගාරයකින් ඉස්මතු වූ න්‍යාය සම්පූර්ණයෙන්ම බැහැර කළේය.

නිෂ්පාදන හා ඉදිකිරීම් ව්‍යාපාර යන අංශ දෙක සඳහා මෙම සීමාවන් ලිහිල් කර ඇති අතර, එසේ ව්‍යාපාරය නැවත ආරම්භ කරන සමාගම්වලට කොවිඩ්-19 පූර්වෝපායන් සහ වැඩ මුර ක්‍රමය දැඩි ලෙස අනුගමනය කළ යුතුය. මෙම ස්ථානවල සේවකයන් කොවිඩ්-19 සඳහා අහඹු ලෙස බලධාරීන් විසින් පරීක්ෂා කරනු ලැබේ.

ගෝලීය වශයෙන් නව කොරෝනා වෛරසය ආසාදිතයන් සංඛ්‍යාව 170,174,000ක් පසුකර ඇති අතර, වෛරසයේ වේගවත් ව්‍යාප්තිය නිසා මහජන සෞඛ්‍ය ක්‍රියාමාර්ගවල (මුඛ ආවරණ, නිතර දෑත් සේදීම, සමාජ දුරස්ථබව) සියලු දෙනා නිරතවීම අතිශය තීරණාත්මක බව විශේෂඥ මතය වී තිබේ.

බොරිස් ජොන්සන්ගේ සංකීර්ණ පෞද්ගලික ජීවිතය නිසාම ඔහු හඳුන්වන්නේ, ’’බොන්කින් බොරිස්’’ ලෙසිනි. අවිවාහක සම්බන්ධතාවක් ගැන බොරු කීම නිසා විපක්ෂයේ සිටියදී ඔහු වරක් කොන්සර්වේටිව් පක්ෂයේ ප්‍රතිපත්ති කණ්ඩායමෙන්ද ඉවත් කරන ලදී. ඔහු දෙවරක් දික්කසාද වී ඇති අතර, ඔහුට දරුවන් කීදෙනෙක් සිටිනවාදැයි පැවසීම ප්‍රතික්ෂේප කරයි.

’’ඔබ ආබාධිත හෝ සාමාන්‍ය වුවත්, ඔබට ඇස් පෙනීම නැති වී හෝ කකුල් හෝ අත් හෝ නොමැති වුවත් එය වැදගත් වන්නේ නැහැ. ඔබට ශක්තිමත් මනසක් ඇතිතාක් කල් ඒවා වැදගත් වන්නේ නැහැ.’’ චීන කඳු නගින්නෙකු වූ 46 හැවිරිදි ෂැං හොං, එවරස්ට් කන්ද දෑස් නොපෙනී තරණය කළ ආසියාවේ පළමු මිනිසා මෙන්ම, එවැනි වික්‍රමයක් කළ ලොව තෙවැනි පුද්ගලයා බවට පත්වෙමින් කියයි.

ස්පුට්නික්-වී කොවිඩ්-19 මර්දන එන්නත පළමු මාත්‍රාව ලබාගෙන දින 21 සිට මාස 3ක් අතර පරතරයකින් එහි දෙවැනි මාත්‍රාව ලබාදිය හැකි බව එම එන්නත නිපදවූ රුසියාවේ ගමාලියා පර්යේෂණ මධ්‍යස්ථානයේ අධ්‍යක්ෂ ඇලෙක්සැන්ඩර් ජින්ට්ස්බර්ග් පවසයි.

බ්‍රිතාන්‍ය සහ ඉන්දියානු වෛරස ප්‍රභේදයන් මුසුවූ වේගවත් සහ වාතය හරහා ව්‍යාප්ත වන හයිබ්‍රිඩ් ප්‍රභේදයක් රට තුළ ඉස්මතු වීම හේතුවෙන් මෙම පියවර හඳුන්වාදී ඇත.

ඉන්දියාවේ පසුගිය පැය 24 තුළ දෛනික කොවිඩ්-19 ආසාදිතයන් 165,553ක් වාර්තා කර ඇති අතර, එය දින 46ක් තුළ වාර්තා වූ අඩුම ආසාදන සංඛ්‍යාව බව සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශ දත්ත පෙන්වා දෙයි.

ලෝන්ග් මාර්ච් 7 රොකට්ටුවෙන් ඉහළට එසවුණු ටියැන්ෂු-2 භාණ්ඩ ප්‍රවාහන අභ්‍යවකාශ යානය චීන අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයේ ටියැන්හේ මොඩියුලය වෙත සාර්ථකව ළඟාවී තිබේ.

වියට්නාමය විසින් ඉන්දියානු සහ එක්සත් රාජධානියේ ප්‍රභේදවල එකතුවක් ලෙස පෙනෙන කොවිඩ්-19 නව හයිබ්‍රිඩ් ප්‍රභේදයක් සොයාගෙන ඇති අතර, එය ඉක්මනින් වාතය හරහා ව්‍යාප්ත විය හැකි බවට බලධාරීන් අනතුරු අඟවා ඇත්තේ ඉතා භයානක වෛරස ප්‍රභේදයක් ලෙස හඳුන්වා දෙමිනි.

ගෝලීය වශයෙන් නව කොරෝනා වෛරසය ආසාදිතයන් සංඛ්‍යාව 169,760,000ක් පසුකර ඇති අතර, වෛරසයේ වේගවත් ව්‍යාප්තිය නිසා මහජන සෞඛ්‍ය ක්‍රියාමාර්ගවල (මුඛ ආවරණ, නිතර දෑත් සේදීම, සමාජ දුරස්ථබව) සියලු දෙනා නිරතවීම අතිශය තීරණාත්මක බව විශේෂඥ මතය වී තිබේ.

කේම්බ්‍රිජ් හි ආදිපාදවරිය වන කැතරීන් (කේට්) මිඩ්ල්ටන් කුමරිය කොවිඩ්-19 මර්දන එන්නත ලබාගත් මිලියන සංඛ්‍යාත බ්‍රිතාන්‍යයන් අතරට එක්වෙමින් ඊයේ (28දා) සිය පළමු එන්නත් මාත්‍රාව ලබාගත්තේ, සිය ස්වාමිපුරුෂයා වූ විලියම් කුමරු එන්නත ලබාගෙන සති කිහිපයකට පසුවය.

ඔස්ට්‍රේලියාවේ වික්ටෝරියා ප්‍රාන්තය පසුගිය බ්‍රහස්පතින්දා රාත්‍රියේ සිට සතියක් පුරා දැඩි ලොක්ඩවුන් තත්ත්වයක් යටතේ පවතින අතර, නිවැසියන්ට නිවෙස්වලින් බැහැරට නොයන ලෙස ප්‍රාන්ත බලධාරීන් දැඩිව බලකර තිබේ.

යුද්ධයෙන් විනාශ වූ රටක් සම්බන්ධයෙන් තම පාලනය ජනතාව විශ්වාස කර ඇති බව අසාද් පවසා සිටියත්, ඔහුගේ විරුද්ධවාදීන් සහ බටහිර පවසන්නේ එය වංචාවෙන් ලැබූ ජයග්‍රහණයක් බවයි.

ඉන්දියාව ගෙවීගිය පැය 24ක කාලය තුළ දෛනික කොවිඩ්-19 ආසාදිතයන් 173,790 ක් වාර්තා කර ඇති අතර එය දින 45ක් තුළ එරටින් වාර්තා වූ අඩුම අගය බව ඉන්දීය සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශ දත්ත පෙන්වා දෙයි.

මැයි 24දා එරට තුළ කොවිඩ්-19 එන්නත් මිලියන 500ක් ලබාදීමේ කඩඉම පසු කළ අතර, එදින සිට දින 5ක් වැනි කෙටි කාලයක් තුළ එන්නත් මිලියන 100ක් ලබාදෙමින් මැයි 28දා එන්නත් මිලියන 600ක කඩඉම ඉතා වේගයෙන් පසුකර තිබේ.

රටේ දැවැන්ත එන්නත්කරණ ක්‍රියාවලිය අතරතුර චීනයේ කොවිඩ්-19 එන්නත් ලබාගත් ජනතාව සෑම මිලියනයකටම දැඩි සංකූලතා වාර්තා වූ සිද්ධීන් 119ක් තරම් (0.01%ක් තරම්) අඩු අගයක් ගන්නා බවත්, මෙය ඇතැම් බටහිර එන්නත් සඳහා වාර්තා වී ඇති දැඩි සංකූලතා සිද්ධීන් ප්‍රමාණයට වඩා බෙහෙවින් අඩු අගයක් බවත් චීනයේ එන්නත් නියාමකයන් පවසයි.

කැනේඩියානු කාටූන් ශිල්පීන් පවා මෙම සිදුවීම හාස්‍යයට ලක්කර තිබුණේ, කතානායකවරයා මන්ත්‍රීවරුන්ට මුඛ ආවරණවලට අමතරව, කලිසම්ද ඇඳගෙන සභාවාරයට සහභාගී වීමට අමතක නොකරන ලෙස සිහිපත් කරන දේශපාලන කාටූන් සමගිනි.

අවම වශයෙන් ජනගහනයෙන් 70%කටවත් කොවිඩ්-19 මර්දන එන්නත ලබා දෙනතුරු කොවිඩ්-19 වසංගතය අවසන් නොවන බව යුරෝපා ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ (WHO) අධ්‍යක්ෂවරයා අනතුරු අඟවයි.

ගෝලීය වශයෙන් නව කොරෝනා වෛරසය ආසාදිතයන් සංඛ්‍යාව 169,263,000ක් පසුකර ඇති අතර, වෛරසයේ වේගවත් ව්‍යාප්තිය නිසා මහජන සෞඛ්‍ය ක්‍රියාමාර්ගවල (මුඛ ආවරණ, නිතර දෑත් සේදීම, සමාජ දුරස්ථබව) සියලු දෙනා නිරතවීම අතිශය තීරණාත්මක බව විශේෂඥ මතය වී තිබේ.

’’අපට හැකි ඉක්මනින් තීරණයක් ගැනීමට අවශ්‍යයි. නමුත් හදිසි තත්ත්වය ඉවත් කිරීමෙන් පසුව, රජයේ උපදෙස් අනුව සාමාන්‍ය ප්‍රේක්ෂකයින් සඳහා එය විවෘත කළ හැකි ආකාරය අපි තක්සේරු කරනවා’’ ටෝකියෝ 2020 ක්‍රීඩා උළෙලේ ප්‍රධානී, සයිකෝ හෂිමොටෝ පවසයි.

ජෝන්ස් හොප්කින්ස් විශ්‍වවිද්‍යාලයට අනුව ඇමෙරිකාවේ නිල ආසාදන අගය මිලියන 33.2ක් ඉක්මවා තිබුණත්, එක්සත් ජනපදයේ රෝග පාලනය හා වැළැක්වීමේ මධ්‍යස්ථාන ඇස්තමේන්තු කර ඇත්තේ ඇමෙරිකානුවන් තිදෙනෙකුගෙන් එක් අයෙකුට කොවිඩ්-19 ආසාදනය වී ඇති බවය. එනම් අපේ‍්‍රල් මැද භාගය වනවිට මුළු ආසාදන මිලියන 115ක් පමණ ඇස්තමේන්තු කර ඇත.

වයස අවුරුදු 12 ත් 15 ත් අතර ළමයින් තුළද එන්නත ලබාගැනීමෙන් පසුව බහුලව දක්නට ලැබෙන අතුරු ආබාධ වයස අවුරුදු 16 සහ ඊට වැඩි අයට සමාන බවද කියයි.

කොවිඩ්-19 ආසාදිතයන්ගේ නවතම වැඩිවීමට මෙම තීරණයට හේතු වී ඇති බව පවසන මැලේසියාව, දෛනික ආසාදන 8,000 ඉක්මවන සහ සක්‍රීය රෝගීන් 70,000ක් ඉක්මවන තත්ත්වයක, ඉහළ හා වේගවත් ආසාදන අනුපාතයක් සහිත නව ප්‍රභේදයක් රට තුළ සම්ප්‍රේෂණය වන බව කියයි.

ගෝලීය වශයෙන් නව කොරෝනා වෛරසය ආසාදිතයන් සංඛ්‍යාව 168,754,000ක් පසුකර ඇති අතර, වෛරසයේ වේගවත් ව්‍යාප්තිය නිසා මහජන සෞඛ්‍ය ක්‍රියාමාර්ගවල (මුඛ ආවරණ, නිතර දෑත් සේදීම, සමාජ දුරස්ථබව) සියලු දෙනා නිරතවීම අතිශය තීරණාත්මක බව විශේෂඥ මතය වී තිබේ.

ජොන්සන් ඇන්ඩ් ජොන්සන් එන්නත ලබාගත් වයස අවුරුදු 40ට අඩු කාන්තාවක් මැයි මස 21දා බෙල්ජියමේදී දරුණු ත්‍රොම්බොසිස් හා පට්ටිකා ඌනතාවයෙන් මියගොස් ඇති නිසා එන්නත ලබාදීම අත්හිටුවා ඇත. නමුදු වයෝවෘද්ධ අයට සහ ස්ථිර නිවාසයක් නොමැතිව දිවි ගෙවන අයට එන්නත දිගටම භාවිත කරන බව බෙල්ජියම පවසයි.

බදාදා දිනයේ දෛනික ආසාදිතයන් සංඛ්‍යාව යළිත් ලක්ෂ 2 සීමාව ඉක්මවා ඇති අතර, මරණ සංඛ්‍යාවද හාරදහසේ සීමාව ඉක්මවා ඇති බව ඉන්දීය සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශ දත්ත පෙන්වා දෙයි.

’’පසුගිය සති හතර තුළ ගෝලීය ප්‍රවණතාව පහත වැටෙමින් තිබියදීත්, කොවිඩ්-19 රෝගීන් හා මරණ සංඛ්‍යාව තවමත් ඉහළ මට්ටමක පවතිනවා. මේ නිසා සමස්තයක් ලෙස ගෝලීයව ආසාදන අඩුවීමේ යම් ප්‍රවණතාවක් තිබුණත්, ලොව පුරා බොහෝ රටවල සැලකිය යුතු වැඩි වීමක් තවමත් දක්නට ලැබෙනවා.’’ ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය පවසයි.