පිරිවැය-ප්‍රතිසාධන බලශක්ති මිලකරණයක් අවශ්‍යයි

මැදපෙරදිග යුද්ධය, ගෝලීය වෙළඳ ප්‍රතිපත්තිවල පවතින අවිනිශ්චිතතාව සහ  'එල් නිනෝ' සංසිද්ධියේ බලපෑම් හේතුවෙන් අඛණ්ඩ අවදානම්වලට මුහුණ දෙමින් සිටින ශ්‍රී ලංකාවෙන්, විචක්ෂණශීලී ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති පවත්වාගෙන යන ලෙසත් ව්‍යුහාත්මක ප්‍රතිසංස්කරණ වේගවත් කරන ලෙසත් ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල  ඉල්ලා සිටී.

මෑතකාලීන සාර්ව ආර්ථික වර්ධනයන්, 'විස්තීරණ අරමුදල් පහසුකම' (EFF) වැඩසටහන යටතේ ලබා ඇති ප්‍රගතිය සහ  2026 'IV වැනි වගන්තිය යටතේ වන උපදේශන ක්‍රියාවලිය'  තුළ අන්තර්ගත ප්‍රතිපත්තිමය ප්‍රමුඛතා සමාලෝචනය කිරීම සඳහා ඉවන් පැපජෝර්ජියෝ (ගේ ප්‍රධානත්වයෙන් යුත් IMF කණ්ඩායමක් 2026 සැප්තැම්බර් 10 සිට 23 දක්වා ශ්‍රී ලංකාවේ සංචාරයක නිරත විය.

මෙම සංචාරය අවසානයේ ප්‍රකාශයක් නිකුත් කරමින් පැපජෝර්ජියෝ සඳහන් කළේ, අඛණ්ඩව එල්ල වූ කම්පන හමුවේ වුවද ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකය ස්ථාවරව පැවති බවයි. 2026 දෙවන කාර්තුවේදී ආර්ථික ක්‍රියාකාරකම් 4.2% කින් වර්ධනය වූ අතර, ඒ හරහා අඛණ්ඩ කාර්තු 11ක් පුරා ශක්තිමත් වර්ධනයක් පෙන්නුම් කර ඇත.

කෙසේ වෙතත්, ගෝලීය තෙල් මිල ඉහළ යාමේ බලපෑම මධ්‍යයේ අගෝස්තු මාසයේදී වාර්ෂික උද්ධමනය 8% දක්වා ඉහළ ගියේය. උද්ධමනය පිළිබඳ අපේක්ෂාවන් සාමාන්‍ය මට්ටමක ස්ථාවරව පැවති බවත්, අගෝස්තු මස අවසානය වන විට දළ නිල විදේශ සංචිත ප්‍රමාණය ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 6.9 දක්වා ඉහළ ගොස් තිබූ බවත් IMF ආයතනය පෙන්වා දුන්නේය.

බදු ක්‍රමයේ කාර්යක්ෂමතාව සහ සාධාරණත්වය වැඩිදියුණු කරන අතරම ආදායම් රැස්කිරීමේ ක්‍රියාවලිය තිරසාරව  පවත්වාගෙන යාම සඳහා මධ්‍යකාලීන ආදායම් උපායමාර්ගයක් සකස් කර ක්‍රියාත්මක කිරීමේ අවශ්‍යතාව ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල අවධාරණය කළේය.

බදු පදනම පුළුල් කිරීම, බදු නිදහස් කිරීම් සහ දිරිගැන්වීම් තාර්කිකකරණය කිරීම මෙන්ම, බදු අනුකූලතාව ඉහළ නැංවීමට සහ තිරසාර ආදායම් වර්ධනයක් ළඟා කර ගැනීමට ආදායම් පරිපාලන කටයුතු ශක්තිමත් කිරීම සඳහා පියවර ගන්නා ලෙස එම ආයතනය ඉල්ලා සිටියේය.

රාජ්‍ය ව්‍යවසායන්ගෙන් පැන නගින මූල්‍ය අවදානම් අවම කිරීම සඳහා පිරිවැය-ප්‍රතිසාධන බලශක්ති මිලකරණය පවත්වා ගැනීමේ වැදගත්කම IMF විසින් අවධාරණය කරන ලදී. 5% උද්ධමන ඉලක්කය සහ වත්මන් වගවීමේ කලාපය රඳවා ගැනීම ඥානවන්ත බව IMF පැවසීය.

EFF වැඩසටහන යටතේ සිදු කෙරෙන හත්වන සමාලෝචනය නියමිත වේලාවට අවසන් කිරීමට මග පාදමින්, ආසන්න කාලීනව කාර්ය මණ්ඩල මට්ටමේ එකඟතාවකට පැමිණීමේ අරමුණින් සාකච්ඡා අඛණ්ඩව සිදු කෙරෙමින් පවතින බව ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල (IMF) ප්‍රකාශ කළේය.